Heima hjá mér: Vogatunga 7 í Kópavogi. 

7. desember, annar aðventu. kl. 13- 18. 

Allir velkomnir. Kaffi, te og finnsk bullalängd/pullapitko með því fyrir gesti og gangandi. 

Það er margt eigulegra muna sem að koma frá okkur. Þeir eru hvaðanæva úr heiminum. Mamma vildi styðja handverksfólk og hönnuði  á ferðalögum sínum og keypti því alls konar muni. Heimil hennar og föður míns Geirs í Blikanesi var opið hús alla tíð og voru föstudagssánukvöldin rómuð. Gestir og gangandi voru alls staðar úr heiminum og margar gjafir sýna þess merki.  Hér fyrir neðan myndasyrpa af ýmsu því sem að verður til sölu. Verð munum við ræða á staðnum en þau vera hófleg.

Þegar Marita, mamma okkar Eddu, ákvað að setja húsið í Blikanesi á sölu og kaupa minni íbúð þá kom til kastanna það að minnka við sig innbúið! Mamma var frekar dauf yfir því að enginn vildi eignast dótið hennar misfagra. Ég spurði hana hvort hún hefði reynt að selja eitthvað og hún svaraði til að hún hefði reynt að bjóða fólki píanóið sitt en enginn gripið gæsina. "Enginn vill gamla dótið mitt". Ég lofaði henni að við skyldum reyna að nota mátt feisbókar. Vildi hún gefa eða selja píanóið?  "Píanó fæst gefins", með mynd, var auglýsing á fésbók sem að nokkuð snögglega greip athygli manna. Af varð að sá fyrsti sem að greip gæsina fékk píanóið handa börnum sínum. Hann og bróðir hans komu nokkrum dögum síðar og báru píanóið út í flutningabíl. Mamma var mjööög impóneruð af þessum stóru og stæltu karlmönnum sem að leikandi létt snöruðu út pianóinu og ekki var undrun hennar minni af áhrifamætti auglýsingarinnar sem ég skellti inn á Fésbók og skilaði  sér eftir nokkrar mínútur. Þar með var hoggið á hnútinn engin-vill-dótið-mitt. Við settum á laggir flóamarkað sem að stóð í eitt ár í bílskúrnum hjá henni á meðan að húsið var á sölu.  Við höfum gefið og selt muni úr búi hennar og höldum því áfram. Mamma 98 ára og flutt í Sunnuhlíð. Auðvitað vildi hún ekki flytja á elliheimili en nú er hún sátt og alls ekki yfirgefin af vinum og dætrum á stofnun.

Ég er myndlista- og handverksmaður, vefari. Ég vef úr svo kölluðum tuskum, þ.e. fötum sem að fólk hættir að nota þrátt fyrir að gæðin séu nokkuð góð og þar af leiðandi fæ ég í hendur fínt hráefni. Stundum er leiðinlegt að klippa fína flík en yfirleitt ekkert mál. Alls ekki nein eftirsjá þegar ég horfi á fallega ofna mottu sem mér tókst að skapa úr flíkum og öðrum heimilistextílum. Mig langar auðvitað að koma þessum vefnaðarverkum út og selja einhverjum sem að myndi bera virðingu fyrir handverkinu, njóta sköpunarverksins og langar t.d. að standa á fallegri mottu við iðju sína eða horfa á hana þar sem hún prýðir vegg.  Ég er með nokkrar 100-50 cm stórar mottur til sölu, þykkar og góðar. Síðan alls kyns bæði stærra og minna. ​Hér sel ég verk mín - Selling my work
Svo er slatti af rósabandsmottunum litlu til sölu, þær sem má hafa á borði undir tekönnnu eða hengja á vegg til skrauts. 

Mér var boðið að taka þátt í að spinna brenninettlur haustið 2024. Hugsaði mig um tvisvar jafnvel þrisvar og sagði síðan; já takk. Pantaði flugmiða og flaug  norður til að spara tíma. Varði heilum fjórum dögum við spuna og uppsetningu á vef í pínulitlum vefstól. 

Verkefnið snýst um að nýta hráefni frá Kristnesi þar sem að Beate Stormo býr með eiginmanni sínum Helga Þórssyni, gömlum og kærum vini mínum. Þau búa með kýr, fé, hesta, grænmetisrækt, berjarækt, skógrækt og mikið list- og handverk. 
Hráefnið sem að Beate vildi nýta eru brenninettlur sem vaxa á jörðinni hennar og rúghálm, einnig kallaður langhálmur, sem þau Helgi ræktuðu fyrir nokkrum árum fyrir handverk. Hálmur er yfirleitt aukaafurð, en langhálmur (långhalm á sænsku) hefur lengi verið ræktaður í Svíþjóð og víðar vegna langra stilkanna sem voru nýttir í vefnað, hálmþök, húsmúr o ogmargt fleira. Ef þú skilur sænsku geturðu fræðst um langhálm hér: 
​www.slojdochbyggnadsvard.se/siteassets/sob/halm_lca.pdf

​Eins og sjá má var erfitt að skorast undan því að taka þátt í svona spennandi verkefni.
Beate var búin að tína og verka brenninettlurnar að hluta til. Þær þarf af feyja til að losa um trefjarnar frá kjarnanum, eins og gert er við hör/ lín. Síðan þarf að kemba trefjarnar og þar næst spinna og jafnvel tvinna. 

 Beate hafði verið með áætlun; kemba, spinna, setja upp vef í ramma og vefa. Það vildi svo heppilega til að sama dag og Beate býður mér þátttöku býðst mér vefstóll til sölu frá vinkonu minni í Hvalfirði, pínulítill vefstóll sem hentaði akkúrat fyrir það sem frúin í Kristnesi ætlaði að vefa; sushímottur. 
Vefstóllinn var af þægilegri stærð og hægt að brjóta saman þannig að hann komst í ferðatöskuna mína. Móðir mín tíræða og blind í 4 ár, sem hefur aðstoðað við uppsetningu á vefstólnum mínum og uppistöðum í hann gegnum tíðina, hélt ég væri að fara í flug með vefstól af fullri stærð, minnug þess þegar ég flutti heim með flugi frá Finnlandi árið 1986. Þá var ég með tvo vefstóla í fullri stærð og fullt af farangri öðrum sem að fyllti eina flugvél. Hún gat ómögulega skilið að ég ætlaði að  fara með vefstólinn norður með flugi og nota hann aðeins í fjóra daga. Hún hélt að það væri grín að ég ætlaði troða honum  í ferðatöskuna, hélt að það væri kannski  líkindamál. 
Þetta var ekkert grín. Ég komst heilu og höldnu norður með vefstólinn og allt mitt hafurstask og var hann reistur við í bragga fyrir ofan fjárhúsin í Kristnesi. Það er alveg satt og sést af meðfylgjandi myndum.​

Það er ekkert einsdæmi að spinna af brenninettlu. Það er fólk út um heim allan þar sem brenninettlu er að finna sem að nýtir hana til textílgerða og aðrir eru að þreifa sig áfram eins og við erum að gera í þessu verkefni. Það má nefna að á FB er nördahópur sem ég er í um að spinna brenninettlur.  Í Nepal er til brenniettlutegund sem verður gífurlega hávaxin, hátt í tvo metra, sem hefur verið notuð lengi til spuna og framleiðslu á textíl. nepalesenettle.org
Ég hef spunnið lín, hörrudda, tog, þel, hundshár, bómull og alls konar ull gegnum tíðina en og hver trefjategund hefur sína eiginileika sem þarf að læra á við spuna og brenninettlan er engin undantekning. 
Við höfum nú tvisvar hist og nýtt 4 daga til að verka, spinna og rifja  vefstól brenninettlubandi. Það er komin reynsla og lærdómur eftir þessa daga. Það gekk miklu betur að nálgast efnið og vinna það öðru sinni þetta haust ári eftir fyrsta skiptið. Í þetta sinn flaug ég bara með spunarokk með mér norður. 

Sushimottur urðu til og auðvitað var fyrsta mottan prufuð heima í Kristnesi og skilaði algjörlega sínu. Sushimotta úr brenninettlubandi og hálmi er að sjálfsögðu ekki eins og súshímotta úr bambus og óþekktu bandi en skilar jafngóðu súshí. ​

Þegar ég var átta ára var ég með fjölskyldunni í Finnlandi í páskaheimsókn hjá ömmu minni. Hún hafði keypt hús á æskustöðvunum í bænum Kristinestad í Austurbotni.  Það var vetur þegar við komum, snjór yfir öllu og himnaríki fyrir átta ára barn sem hafði yndi af vetri. Við heimsóttum ættingja og vini mömmu. Ein þeirra sem við heimsóttum var Impi, tvímenningur ömmu. Immpi var sú frænka sem of mest og mamma fór að ræða við hana um gólfdregla. Impi óf alls konar en mikið af gólfdreglum úr tuskum, flíkum klipptum í lengjur; endurnýting flíka. Ég fékk að snerta vefstólinn, mamma varð fyrir hugljómum og tókm ynd af andratakinu sem ég snerti vefstól í fyrsta sinn á æfinnin. Ég man ekki eftir því að hú tók mynd, en ég veit að hún tók mynd, á slæds, pósítívu, mynd sem ég hef látið setja á stafrænt og birtist ykkur hér. 

Ég var átta ára þegar ég ákvað að ég ætlaði að læra að vefa og ég skyldi vefa með tuskum.
Að vefa úr tuskum er í hugum margra einfaldasta leiðin til að vefa. Rífa niður tuskur vefa eitthvað gróft - eithvað sem er ódýrt. ​En þetta er ekki alveg einfalt. Ég ákvað fyrir löngu að lita ekki sjálf. Litun er alltaf mengun- og textíliðnaðurinn er frægur fyrir að vera einn mest mengandi iðnaður jarðar. Þar er notaði óhemjumagn af vatni, sem annars færi til drykkja, þar eru alls konar efni til að lita með og til að festa litinn með í tau eða bandi. 
Svartur litur er einna dýrastur í litun, krefst mikils litarefnis og góðra efna til að festa litinn. Svartur var litur spænsku konungsfjölskyldunnar á öldum áður. Iðnaðurinn litar alveg meira en nóg af flíkum og mér standa til boða flíkur í alls konar litum. 
Ég vinn þannig að ég safna litum. Síðan nota ég auga og að sjálfsögðu heilabú til að skapa heildir.  Litavalið stjórnast að hluta til af því sem ég á til en líka af ákvörðunum mínum um hvernig ég set þá saman til að framkalla ákveðið sjónarspil. 
Ég hef tekið við gömlum flíkum gegnum tíðina til að skera niður í nothæft efni. Það er merkilegt að fólk heldur mjög oft að ég vilji sængurföt. En nei, sængurföt eru svo oft í fölum litum, sængurfatalitum, sem ég á nóg af á lagernum. Það sem er eftirsóknavert hjá mér eru flíkur úr 100% bómull, ekkert elastan takk fyrir, og í sterkum litum. Köflóttar vinnuskyrtur, 100% bómull, kjólar, blússur, pils og buxur og flestar flíkur sem eru saumaðar úr ofnu efnum og í sterkum litum og 100% bómull eru eftirsóknaverð á minum bæ. Gallabuxur 100% bómull. 

Hvernig veit maður úr hverju flíkin er búin til? Það eru litlir miðar innan á flík þar sem er talið upp úr hvaða efni hún er og hvernig beri að þvo hana, strauja  og annað um meðferð hennar. Ég kýs að vinna úr 100% bómullarefnum. En svei mér þá - önnur hver flík sem er á markaðinum ef ekki stærra hlutfall eru úr blönduðum efnum og þar trjónir hið ógeðslega elastan , teyguefnin sem sem að bjóða upp á að fataiðnaðurinn sparar í almennilegum sniðum- fleiri geta troðið sér í flík sem gefur eftir.  

Mörgum þykir mín verk kosta mikið- dýr verk. Að baki hverrar mottu eða vegghengis liggur vinna: Hugmyndavinna, vinnsla efnisins, enn meiri hugmyndavinna og ákvarðanir um stærð og gerð, samsetning lita, smasetningu efna. Að lítil motta kosti 50.000 krónur er ekki of dýrt kveðið. Fólk er tilbúið að borga meira fyrir mottur af sömu stærð því það vill svo til að hönnuðurinn er frægur- en viti menn- mottan er samt fjöldaframleidd! 
Mínar mottur eru einstakar - þær eru einstök listaverk hver og ein. Það er næsta ómögulegt að gera tvær alveg eins. Sá sem að festir kaup í verk eftir mig fær líka söguna sem fylgir henni. Ég vef ekki út í loftið heldur legg mig fram við að gera verk sem er marglaga, segja sögu, nýta efni, gleðja augað og síðast en ekki síst; nýta efni sem annars hefði lent á haugunum í fjarlægju landi. 
Hér sel ég verk mín - Selling my work

Eitt af lögunum í mínum vefnaði hefur alltaf verið áminning til ykkar allra um sóun, sóun og sóun. Ég fæ oft að heyra; Anna María, þú ert svo nægjusöm. Ég er alls ekki nægjusöm ég á allt sem mig langar til að eiga og meira til. 
Þvert á móti er það fjöldinn sem sem er samtaka um að loka augunum fyrir sinni gegndarlausu sóun. 

 

​Frá því ég var í barnaskóla, núorðið kallast það yngri deild grunnskóla, hjólaði ég frá heimilinu í skóla, síðar í vinnu og skóla utan Garðahrepps/Garðabæjar. Ég nota hjólaði jafnt vetur sem sumar og hjólaði ekki eingöngu að heiman í vinnu heldur kom ég líka við í verslunum og verslaði það sem þurfti til heimilisins. Hjólið var sem sagt aðal ferðamáti minn innanbæjar. Ég keypti minn fyrsta bíl rétt fyrir aldamót í Ástralíu, en átti hann hálfan á móti kærastanum. Eftir slys og hremmingar keypti ég minn eigin bíl upp úr aldamótum. Hann átti ég í hér um bil fimm ár þega sá gaf upp öndina. Bíllinn sem ég keypti þarnæst gafst endanlega upp í lok júlí á síðast liðnu ári. Enn eina breytuna ber að nefna að fyrir þremur árum síðan klemmdist taug undir vöðva sem heitir piriformis. Taugin nefnist oft á íslensku Settaug. Þessi klemma var í hægri rasskinn og gerði það að verkum að ég get ekki hjólað nema að þessi klemma taki sig upp aftur. Klemman var verulega sársaukafull í 4 mánuði í upphaf fyrirbærisns. 
Ég er sem sagt bíllaus, því mig langar að prufa hvernig lífið verður, ég get ekki hjólað neitt af viti og ég nota strætó dags daglega, geng heil ósköp og nota heimsendingaþjónustur og leigubíla líka. 
Lífið verður öðruvísi svona bíllaus og með fötlun sem hindrar hjólreiðar. 
Á virkum dögum tek ég strætó í vinnu. Það er fínt sérstaklega þegar maður fer á háannatíma því þá ganga vagnarnir allir á korters fresti og sumir jafnvel á tíu mínútna fresti. 
Ég arka bara upp í Hamraborg og get valið um þrjá mismunandi leiðir. 

Milli kl. 10 og 14 ganga vagnarnir margir á hálftíma fresti og um helgar. Það breytir ýmsu. 
Ég nefni sem dæmi laugardagsmorgun sem ég ákvað að fara í Garðheima. Þangað er 20 -30 mínútna gangur heiman frá mér. Ég ákvað að ganga þangað og fá þannig hreyfingu og frískt loft. Ég verslaði blómapotta og annað og fyllti bakpokann. Ég hafði athugað að ég kæmist með strætó heim ef byrðarnar yrðu þungar. Þegar til kastanna kom þá gat ég valið um að bíða í 20 mínútur eeftir vagni sem er á hálftíma fresti eða ganga heim með mínar byrðar á sama tíma. Ég kaus gönguna. Versliunar leiðangurinn tók einn og hálfan tíma. 

Á þeim dögum sem ég mæti ekki í launavinnu í Reykjavík hef ég stundum farið í útréttingarleiðangra. Ef ég ætla að útrétta innanbæjar í Kópavogi þegar strætó er á korters fresti þyrfti ég að fara að heiman klukkan hálfátta og vera komin heim upp úr kl. 10. Um daginn þurfti ég að erindast við Skemmuveg. Þá hafði ég byrjað daginn í Reykjavík snemma og náði leið 4 fyrir kl. 10 úr Reykjavík og fór á strætó alla leið á Smiðjuveg þar sem stoppið heitir Grá gata. Gekk minna erinda á Skemmuvegi. Næst fór ég í Nettó búð sem er skammt frá . Fyllti bakpokann af vörum. Ákvað að taka leið nr 35 heim þar sem sá vagn stoppar steinsnar frá búðinni. En svei mér þá, vagninn var nýfarinn og það voru 20 mínútur í næsta. Ég gekk þá  sem leið lá eftir strætóstoppunum sem urðu fjögur eða fimm, beið smá og vagninn kom. 

Besta leiðin fyrir mig að versla, ég sem á heima í Kópavogi rétt hjá Hafnarfjarðarvegi, er að nota strætisvagn nr 1 sem er á korters fresti allan daginn nema á háannatíma þá er hann á tíum mínútna fresti. Ég set á mig bakpoka, geng upp í Hamraborg, bíð aldrei lengur en í korter, tek vagninn niður í Fjörð. Matvöruverslunin sem ég nota þar opnar ekki fyrr en kl. 11, en það býttar engu þar sem vagninn er á korters fresti og biðin því aldrei óendanlega löng. Gæti auðvitað líka ekið að Kringlunni og verslað þar, en mér finnst skemmtilegra að versla í Hafnarfirði. 

Innanbæjar í Kópavogi eru vagnarnir á hálftíma fresti milli kl. 10 og 14.  Ef ég missi af strætó get ég alveg eins gengið með mínar byrðar eins og að standa og norpa í hálftíma. Ég græði heilmikla hreyfingu af þessu og styrk með burði á 10-15 kg bakpoka nokkrum sinnum í viku.

Þessi fór að heiman í líka í byrjun desember.  Mér hefur alltaf fundist þessi rauða svo falleg, til stóð að gera hana stærri en hún endaði svo fallega í fölnandi rauðu - úr eldrauðu. Hún fór á sýningu til Finnlands fyrir 7 árum eða 8. Henni var stillt upp ásamt systrum sínum í það sem ég kallaði Tuskumottukompósísjó og sjá má hér fyrir neðan. Sýningastjórinn á þeirri sýningu sagði mér að það var jafn gott að ég kom að uppsetningunni því honum hefði ekki dottið í hug að sameina þær svona, þó það sé í sjálfu sér einfalt mál. Þessar tvær grænu eiga heima hjá mér og sú stærri styður við bakið á fólki í græna sófanum og sú minni yljar mér  á fótum við tannburstun.